A yw'r system gweithredu yn effeithlon iawn i ddod â phobl o
Sefydlu
Mae’r daith drafod yn dechrau gyda sefydlu clir a darluniadol gan ddadlwyr cyntaf y ddau ochr. Nid yw angen tystiolaeth fwy na chweilunio fframwaith rhesymol sy’n datgelu synnuysrwydd ac alluoedd dadleuol uchel. Yn yr adran hon, byddwn yn archwilio sut mae’r ochr gadarnhaol yn ffurfio ei sefydliad ar sail argymhellion cryf am natur trawsffyrniol y perfformiad, tra bod yr ochr negyddol yn codi cwestiynau dwys am wirionedd a hygrededd y system weithredu fel offeryn gwir cynhwysiant.
Sefydlu ochr gadarnhaol
Mae’r system gweithredu – yn enwedig pan fo’n cynnwys perfformiad cymunedol, theatr gymeradwyaeth, neu werthfawrogiad diwydiannol – yn gryf iawn o ran dod â phobl o fewn y cymuned. Mae hyn yn digwydd nid dim ond trwy greu gofod, ond trwy greu synnwyr gofod: lle mae unigolion yn teimlo eu bod yn perthnasol, yn cael eu clywed, ac yn rhannu hanesau sy’n eu hymyl nhw.
Tri phrif ddadl yr ochr gadarnhaol:
- Torri bariau hofol: Mae perfformiad yn ailgysylltu pobl mewn cymdeithas ddigidol, gan adfer cysylltiadau dynol trwy emosiwn a chorff.
- Rhoi llais i'r di-glust: Mae'r system yn gryf wrth roi platfform i'r rhai sydd yn aml yn cael eu hanwybyddu, gan ddemocratiaethu'r lleoliad cyhoeddus.
- Hybu hunaniaeth gynghorol: Trwy fynegiant creadigol, mae unigolion yn adfer eu hunaniaeth a'u perthyn â'r gymuned.
Sefydlu ochr negyddol
Er y gall ymddangos bod y system gweithredu yn gryf o ran cynhwysiant, mae’r ochr negyddol yn dadlau yn gryf bod y perfformiad yn aml yn system o dalu sylw, nid system o newid.
Tri phrif wrthddadl:
- Cynhwysiant ffug: Mae'r system yn cael ei rheoli gan sefydliadau pwerus, gan gadw'r statws quo.
- Effaith dymhorol: Dim ond am un noson mae'r effaith yn para, heb newid strwythurol parhaol.
- Eithrio'r gwir angenus: Mae mynediad yn anghyson, gan anwybyddu'r rhai sydd angen cymorth mwyaf.
Gwrthbrofi sefydlu
Ail ddadlwr ochr gadarnhaol gwrthbrofi sefydlu
Mae'r ochr gadarnhaol yn ymateb i'r gwrthddadleuon:
- Newid go iawn: Dangosir enghreifftiau o berfformiadau sy'n arwain at newid polisi (e.e. prosiectau tai ifanc).
- Annibyniaeth creadigol: Nid yw pob perfformiad yn cael ei reoli gan sefydliadau; mae grwpiau cymunedol yn creu eu naratifau eu hunain.
- Angen ehangu, nid gwrthod: Os yw'r system yn gweithio i rai, mae angen ei gwneud yn fwy hygyrch, nid ei dileu.
Ail ddadlwr ochr negyddol gwrthbrofi sefydlu
Mae'r ochr negyddol yn pwysleisio:
- Mynediad anghyfartal: Nid yw pawb yn gallu cymryd rhan oherwydd angen amser, hyder, a chyfleusterau.
- Llais dewisol: Dim ond y rhai â'r hyder i leisio eu barn sy'n cael eu clywed.
- Canser cymunedol: Teimladau o gydweithrediad heb seilwaith i'w cefnogi.
Cwestiwn ac ateb
Cwestiynau trydydd dadlwr ochr gadarnhaol
Cwestiwn 1: A yw cynraddiad yn gam angenrheidiol tuag at newid parhaol?
Ateb: Mae'r ochr negyddol yn cydnabod gwerth ymwybyddiaeth, ond yn pwysleisio bod angen gweithredu yn ogystal.
Cwestiwn 2: A yw'r system yn gallu datblygu i fod yn fwy cynhwysol?
Ateb: Cytuno bod angen gwelliannau, ond nid yw hyn yn gwneud y system yn aneffeithiol.
Cwestiwn 3: A yw emosiwn yn annilys oherwydd ei fod yn dymhorol?
Ateb: Nid yw emosiwn yn annilys, ond mae angen system sy'n caniatáu iddo barhau.
Cwestiynau trydydd dadlwr ochr negyddol
Cwestiwn 1: A yw torri bariau hofol yn ddigon os yw bariau economaidd yn parhau?
Ateb: Mae'r ochr gadarnhaol yn cydnabod bod angen gwelliannau mewn mynediad.
Cwestiwn 2: A yw cael eich clywed yn golygu cael eich gwrando?
Ateb: Mae clywed yn gam cyntaf hanfodol tuag at weithredu.
Cwestiwn 3: A yw hunaniaeth yn parhau ar ôl y perfformiad?
Ateb: Mae hunaniaeth yn parhau trwy gysylltiadau cymunedol a phrosiectau pellach.
Dadl rydd
Trawsnewid drwy berfformiad
Ochr gadarnhaol: Mae perfformiadau'n gallu bod yn ffrwydriadau sy'n arwain at newid parhaol (e.e. grwpiau ifanc yn dylanwadu ar bolisïau). Nid yw'r system yn berffaith, ond mae'n agor drysau.
Ochr negyddol: Heb adnoddau parhaus, mae'r effaith yn diflannu ar ôl y digwyddiad. Mae angen mwy na momentau emosiynol i adeiladu cymuned.
Pŵer a rheolaeth
Ochr gadarnhaol: Gall perfformiadau herio strwythurau pŵer trwy roi llais i'r di-glust.
Ochr negyddol: O dan reolaeth sefydliadau, mae'r naratif yn parhau'n gyfyngedig i agenda'r rheiny sydd â'r pŵer.
Casgliad terfynol
Ochr gadarnhaol
Mae'r system gweithredu yn effeithlon iawn fel llwyfan i greu cysylltiadau, mynegiant, a newid cychwynnol. Er nad yw'n berffaith, mae'n cynnig ffordd unigryw o ddod â phobl at ei gilydd.
Ochr negyddol
I fod yn wirioneddol effeithlon, mae angen i'r system gysylltu â newid strwythurol parhaol. Heb hynny, mae'n parhau'n offeryn tymhorol i wneud i bobl deimlo'n gynhwysiedig, heb fod yn gynhwysol go iawn.