ຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີຄວນຖືກສະຫຼັກໃນການພັດທະນາເທັກໂນໂລຊີທັງໝົດ?

ການສະເໜີເຫດຜົນ

ການສະເໜີເຫດຜົນຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຂຶ້ນກ່າວຄຳເຫັນໃນນາມຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ ກ່ຽວກັບຄຳຖະແຫຼງທີ່ວ່າ: “ຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີຄວນຖືກສະຫຼັກໃນການພັດທະນາເທັກໂນໂລຊີທັງໝົດ”. ພວກເຮົາຂໍຢືນຢັນຢ່າງໜັກແໜ້ນວ່າ ຄຳຖະແຫຼງນີ້ບໍ່ພຽງແຕ່ຖືກຕ້ອງ ແຕ່ຍັງເປັນສິ່ງຈຳເປັນສຳລັບອະນາຄົດຂອງມະນຸດຊາດ.

ຈຸດທີໜຶ່ງ: ການປ້ອງກັນຜົນກະທົບທາງລົບຕໍ່ມະນຸດ ແລະ ສັງຄົມ.
ໃນຍຸກທີ່ AI ສາມາດຕັດສິນໃຈກ່ຽວກັບການຮັກສາພະຍາດ ຫຼື ການຕັດສິນຄະດີ, ຖ້າບໍ່ມີຈັນຍາບັນເປັນພື້ນຖານ, ສິ່ງທີ່ເກີດຂຶ້ນອາດຈະບໍ່ແມ່ນຄວາມກ້າວໜ້າ ແຕ່ເປັນໄພພິບັດ. ຕົວຢ່າງ: ລະບົບ AI ທີ່ຖືກຝຶກດ້ວຍຂໍ້ມູນທີ່ມີຄວາມລ້ຳ biased ອາດຈະປະຕິເສດການໃຫ້ກູ້ຢືມແກ່ຜູ້ທີ່ມີຜິວສີດຳ ຫຼື ຜູ້ຍິງ, ເຊິ່ງເປັນການລ່ວງລະເມີດສິດທິມະນຸດ. ດັ່ງນັ້ນ, ການສະຫຼັກຈັນຍາບັນຕັ້ງແຕ່ຂັ້ນຕອນການອອກແບບ ແມ່ນການປ້ອງກັນທີ່ດີທີ່ສຸດ.

ຈຸດທີສອງ: ການສ້າງຄວາມໝັ້ນໃຈໃນເທັກໂນໂລຊີ.
ຖ້າປະຊາຊົນບໍ່ເຊື່ອໝັ້ນວ່າເທັກໂນໂລຊີທີ່ພວກເຂົາໃຊ້ ແມ່ນຖືກອອກແບບມາດ້ວຍຈຸດປະສົງດີ, ພວກເຂົາກໍຈະປະຕິເສດການນຳໃຊ້. ຕົວຢ່າງ: ຖ້າລັດຖະບານນຳໃຊ້ facial recognition ໂດຍບໍ່ມີການຄວບຄຸມຈັນຍາບັນ, ປະຊາຊົນຈະຢ້ານວ່າຕົນເອງກຳລັງຖືກຕິດຕາມ. ດັ່ງນັ້ນ, ຈັນຍາບັນບໍ່ແມ່ນຂໍ້ຈຳກັດ ແຕ່ເປັນເຄື່ອງມືໃນການສ້າງຄວາມເຂົ້າໃຈ ແລະ ການຍອມຮັບ.

ຈຸດທີສາມ: ການຮັບປະກັນການພັດທະນາແບບຍືນຍົງ.
ເທັກໂນໂລຊີທີ່ພັດທະນາໂດຍບໍ່ຄຳນຶງເຖິງຜົນກະທົບດ້ານສິ່ງແວດລ້ອມ ຫຼື ສັງຄົມ, ອາດຈະນຳໄປສູ່ຄວາມເສື່ອມໂຊມໃນອະນາຄົດ. ຕົວຢ່າງ: ການຂຸດຄົ້ນຂໍ້ມູນຈາກເດັກນ້ອຍເພື່ອໂຄສະນາໃນເຄືອຂ່າຍສັງຄົມ, ບໍ່ພຽງແຕ່ຜິດຈັນຍາບັນ ແຕ່ຍັງເປັນການຂົ່ມເຫັງຈິດໃຈ. ການສະຫຼັກຈັນຍາບັນຈະເຮັດໃຫ້ເທັກໂນໂລຊີບໍ່ພຽງແຕ່ດີ ແຕ່ຍັງດີຕໍ່ທຸກຄົນ.

ສຸດທ້າຍ: ຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີບໍ່ແມ່ນອຸປະສັກ ແຕ່ເປັນເຂົ້າໜົມທີ່ຊ່ວຍໃຫ້ເຮົາກິນຢ່າງປອດໄພ. ພວກເຮົາບໍ່ຕ້ອງການຢຸດການພັດທະນາ, ແຕ່ຕ້ອງການໃຫ້ການພັດທະນານັ້ນເດີນໜ້າໄປພ້ອມກັບຄຸນຄ່າຂອງມະນຸດ. ດັ່ງນັ້ນ, ພວກເຮົາຂໍຢືນຢັນ: ຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີຄວນຖືກສະຫຼັກໃນທຸກຂັ້ນຕອນຂອງການພັດທະນາ.

ການສະເໜີເຫດຜົນຂອງຝ່າຍຄ້ານ

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຂຶ້ນກ່າວຄຳເຫັນໃນນາມຝ່າຍຄ້ານ ຕໍ່ຄຳຖະແຫຼງທີ່ວ່າ “ຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີຄວນຖືກສະຫຼັກໃນການພັດທະນາເທັກໂນໂລຊີທັງໝົດ”. ພວກເຮົາບໍ່ໄດ້ປະຕິເສດຄວາມສຳຄັນຂອງຈັນຍາບັນ, ແຕ່ພວກເຮົາປະເຊີນໜ້າກັບຄຳຖາມທີ່ສຳຄັນ: ຈະເປັນແນວໃດຖ້າການບັງຄັບໃຊ້ຈັນຍາບັນຢ່າງເຂັ້ມງວດ ຈະກາຍເປັນສິ່ງກີດຂວາງຄວາມກ້າວໜ້າ?

ຈຸດທີໜຶ່ງ: ການຂັດຂວາງຄວາມກ້າວໜ້າ.
ປະຫວັດສາດສອນໃຫ້ເຮົາຮູ້ວ່າ ຄວາມກ້າວໜ້າມັກເກີດຈາກການທ້າທາຍຂອບເຂດ. ຖ້າໃນຍຸກທີ່ Thomas Edison ຕ້ອງໄດ້ຮັບການອະນຸຍາດຈາກຄະນະກຳມະການຈັນຍາບັນກ່ອນຈະທົດລອງໄຟຟ້າ, ອາດຈະບໍ່ມີໄຟຟ້າໃນທຸກເຮືອນໃນມື້ນີ້. ການຕ້ອງການໃຫ້ທຸກເຕັກໂນໂລຊີ “ເຂົ້າກັບຈັນຍາບັນ” ກ່ອນຈະພັດທະນາ ອາດຈະເຮັດໃຫ້ການຄົ້ນຄວ້າຊັກຊ້າ, ຫຼື ສູນເສຍໂອກາດໃນການປ່ຽນແປງໂລກ.

ຈຸດທີສອງ: ຄວາມຍາກໃນການນິຍາມ ແລະ ການປະຕິບັດ.
ຈັນຍາບັນບໍ່ແມ່ນສິ່ງທີ່ມີມາດຕະຖານດຽວກັນທົ່ວໂລກ. ສິ່ງທີ່ຄົນໜຶ່ງເຫັນວ່າເປັນການລ່ວງລະເມີດສິດທິ, ອີກຄົນໜຶ່ງອາດເຫັນວ່າເປັນການຮັກສາຄວາມປອດໄພ. ຕົວຢ່າງ: ການໃຊ້ facial recognition ໃນຈີນຖືກເຫັນວ່າເປັນການຄວບຄຸມ, ແຕ່ໃນບາງປະເທດຖືກເຫັນວ່າເປັນການປ້ອງກັນອາຊະຍາກຳ. ຖ້າພວກເຮົາບັງຄັບໃຊ້ຈັນຍາບັນໃນທຸກບ່ອນ, ພວກເຮົາອາດຈະກຳນົດຄຸນຄ່າຂອງປະເທດໜຶ່ງໃຫ້ທັງໂລກ – ຊຶ່ງເປັນການລ່ວງລະເມີດຄວາມແຕກຕ່າງທາງວັດທະນະທຳ.

ຈຸດທີສາມ: ການສ້າງພາວະກົດໝາຍທີ່ເກີນຄວາມຈຳເປັນ.
ການຕ້ອງການໃຫ້ທຸກບໍລິສັດ, ທຸກນັກພັດທະນາ, ທຸກໂຄງການ ຜ່ານການທົບທວນຈັນຍາບັນ ອາດຈະກາຍເປັນພາວະກົດໝາຍທີ່ໜັກໜ່ວງ, ໂດຍສະເພາະສຳລັບຜູ້ປະດິດສ້າງນ້ອຍໆ ຫຼື ສະຖາບັນການສຶກສາ. ຖ້າການຄິດໄລ່ເງິນເດືອນຕ້ອງໄດ້ມີການທົບທວນຈັນຍາບັນ, ສິ່ງນີ້ຈະກາຍເປັນການຂັດຂວາງທີ່ບໍ່ມີເຫດຜົນ.

ສຸດທ້າຍ: ຈັນຍາບັນຄວນເປັນຄຳແນະນຳ, ບໍ່ແມ່ນກົດໝາຍ.
ພວກເຮົາບໍ່ປະຕິເສດຄຸນຄ່າຂອງຈັນຍາບັນ, ແຕ່ພວກເຮົາເຊື່ອວ່າ ມັນຄວນເປັນສ່ວນໜຶ່ງຂອງການສົນທະນາ, ບໍ່ແມ່ນຂໍ້ກຳນົດທີ່ບັງຄັບໃຊ້ໃນທຸກກໍລະນີ. ການພັດທະນາເທັກໂນໂລຊີຄືກັບການຂີ່ລົດ: ພວກເຮົາຕ້ອງມີເຂັມຂັດນິລະໄພ, ແຕ່ບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າ ພວກເຮົາຕ້ອງເດີນລົດດ້ວຍຄວາມໄວ 10 ກມ/ຊົ່ວໂມງ. ພວກເຮົາຕ້ອງການຄວາມກ້າວໜ້າ, ແລະ ພວກເຮົາຕ້ອງການຈັນຍາບັນ – ແຕ່ບໍ່ໃນທຸກກ້ຽວ.

ດັ່ງນັ້ນ, ພວກເຮົາຂໍຢືນຢັນ: ຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີບໍ່ຄວນຖືກສະຫຼັກໃນການພັດທະນາເທັກໂນໂລຊີທັງໝົດ.

ການປະຕິເສດການສະເໜີເຫດຜົນ

ການປະຕິເສດການສະເໜີເຫດຜົນຂອງນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສອງຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ

ຂ້ອຍຂໍປະຕິເສດຄຳກ່າວຂອງນັກໂຕ້ວາທີຄົນທຳອິດຂອງຝ່າຍຄ້ານ ທີ່ວ່າ “ຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີຈະຂັດຂວາງຄວາມກ້າວໜ້າ”. ຂໍຖາມໜຶ່ງຢ່າງ: ຖ້າເຮົາບໍ່ມີຈັນຍາບັນ, ສິ່ງທີ່ເຮົາເອີ້ນວ່າ “ຄວາມກ້າວໜ້າ” ນັ້ນແມ່ນກ້າວໄປໃສ? ຖ້າເຮົາສ້າງ AI ທີ່ສາມາດລະເມີດຂໍ້ມູນສ່ວນຕົວ ຫຼື ເຄື່ອງຈັກທີ່ທຳລາຍສິ່ງແວດລ້ອມຢ່າງຮຸນແຮງ, ນັ້ນແມ່ນຄວາມກ້າວໜ້າບໍ? ຂ້ອຍຄິດວ່າບໍ່. ນັ້ນແມ່ນຄວາມບ້າ. ຈັນຍາບັນບໍ່ໄດ້ຢຸດການພັດທະນາ, ແຕ່ມັນຊ່ວຍໃຫ້ພັດທະນາຢ່າງມີທິດທາງ. ດັ່ງທີ່ເຫັນໄດ້ຈາກ EU’s AI Act ທີ່ບໍ່ໄດ້ຢຸດການຄົ້ນຄວ້າ AI ແຕ່ກຳນົດຂອບເຂດໃນການໃຊ້ງານທີ່ປອດໄພ.

ອີກຈຸດໜຶ່ງທີ່ຂ້ອຍຕ້ອງການຊີ້ແຈງກໍຄື ຄຳກ່າວທີ່ວ່າ “ຈັນຍາບັນບໍ່ມີມາດຕະຖານດຽວກັນທົ່ວໂລກ”. ຂ້ອຍຍອມຮັບວ່າວັດທະນະທຳຕ່າງກັນ ອາດມີມຸມມອງຕ່າງກັນ, ແຕ່ນັ້ນບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າບໍ່ມີຄຸນຄ່າພື້ນຖານຮ່ວມກັນ. ບັນດາປະເທດທົ່ວໂລກຕ່າງກໍຍອມຮັບວ່າ “ການລ່ວງລະເມີດຂໍ້ມູນສ່ວນຕົວ”, “ການລ້າລວງມະນຸດ”, ຫຼື “ການທຳລາຍສິ່ງແວດລ້ອມ” ແມ່ນຜິດ. ດັ່ງນັ້ນ, ການມີກອບຈັນຍາບັນບໍ່ໄດ້ຂຶ້ນກັບວັດທະນະທຳເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ເປັນການປົກປ້ອງຄຸນຄ່າມະນຸດທີ່ສັກສິດ.

ສຸດທ້າຍ, ກ່ຽວກັບຄຳກ່າວທີ່ວ່າ “ຈັນຍາບັນເຮັດໃຫ້ຜູ້ປະດິດສ້າງນ້ອຍໆເສັ້ນໃຈ”, ຂ້ອຍຄິດວ່ານີ້ເປັນຄວາມເຂົ້າໃຈຜິດ. ຈັນຍາບັນບໍ່ໄດ້ຂໍໃຫ້ເຮົາຢຸດຄິດ, ແຕ່ຂໍໃຫ້ເຮົາຄິດໃຫ້ເລິກກວ່າ. ຜູ້ປະດິດສ້າງທີ່ດີບໍ່ໄດ້ຢ້ານກົດໝາຍ ຫຼື ຈັນຍາບັນ, ແຕ່ພວກເຂົາໃຊ້ມັນເປັນເຄື່ອງມືເພື່ອສ້າງສິ່ງທີ່ດີກວ່າ. ຕົວຢ່າງເຊັ່ນ: ເວລາທີ່ນັກພັດທະນາເວັບໄຊຕ໌ໃນລາວໃຊ້ກົດໝາຍຄວບຄຸມຂໍ້ມູນສ່ວນຕົວ, ພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ຢຸດເຮັດວຽກ, ແຕ່ພວກເຂົາກາຍເປັນຜູ້ທີ່ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ ແລະ ເປັນທີ່ນິຍົມຈາກຜູ້ໃຊ້.

ການປະຕິເສດການສະເໜີເຫດຜົນຂອງນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສອງຂອງຝ່າຍຄ້ານ

ຂ້ອຍຂໍປະຕິເສດຄຳກ່າວຂອງນັກໂຕ້ວາທີຄົນທຳອິດ ແລະ ຄົນທີສອງຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນທີ່ເນັ້ນວ່າ “ຈັນຍາບັນເປັນສິ່ງຈຳເປັນສຳລັບຄວາມເຊື່ອຖື ແລະ ການພັດທະນາຍືນຍົງ”. ຂ້ອຍບໍ່ໄດ້ປະຕິເສດຄຸນຄ່າຂອງຄວາມເຊື່ອຖື, ແຕ່ຂ້ອຍຕ້ອງຖາມວ່າ: ຖ້າເຮົາບັງຄັບໃຊ້ຈັນຍາບັນຢ່າງເຂັ້ມງວດໃນທຸກຂັ້ນຕອນ, ສິ່ງນັ້ນຈະກາຍເປັນຂໍ້ຈຳກັດທີ່ເຮັດໃຫ້ເຕັກໂນໂລຊີຊ້າລົງບໍ?

ເບິ່ງຕົວຢ່າງຈາກປະເທດທີ່ມີກົດໝາຍຈັນຍາບັນເຂັ້ມງວດເກີນໄປ, ເຊັ່ນ: ບາງໂຄງການ AI ທີ່ເປັນປະໂຫຍດໃນການຊ່ວຍຄົນພິການກໍຖືກຢຸດເຊົາຍ້ອນ “ກັງວົນດ້ານຈັນຍາບັນ”. ນັ້ນແມ່ນຄວາມຍຸດຕິທຳບໍ? ຈັນຍາບັນຄວນເປັນເຄື່ອງມືຊີ້ນຳ, ບໍ່ແມ່ນເຄື່ອງມືຢຸດການພັດທະນາ. ພວກເຮົາຄວນໃຫ້ຄວາມສຳຄັນກັບ “ຜົນປະໂຫຍດຕໍ່ມະນຸດ” ແທນທີ່ຈະຢຸດຢູ່ທີ່ “ຄວາມກັງວົນທາງຈິດໃຈ”.

ອີກຈຸດໜຶ່ງ, ຂ້ອຍຕ້ອງການຊີ້ໃຫ້ເຫັນວ່າການສະເໜີໃຫ້ “ສະຫຼັກຈັນຍາບັນໃນທຸກການພັດທະນາ” ແມ່ນການຂໍຮ້ອງທີ່ເກີນຈິງ. ບໍ່ແມ່ນທຸກເຕັກໂນໂລຊີທີ່ຕ້ອງການການທົບທວນດ້ານຈັນຍາບັນ. ຕົວຢ່າງ: ເຄື່ອງຄິດໄລ່ງ່າຍໆ ຫຼື ແອັບຟັງເງິນຂອງນັກຮຽນ, ຈະຕ້ອງຜ່ານການທົບທວນຈັນຍາບັນບໍ? ຖ້າເຮົາເຮັດແບບນັ້ນ, ພວກເຮົາກໍກຳລັງສ້າງພາວະກົດໝາຍທີ່ເກີນຄວາມຈຳເປັນ ແລະ ເຮັດໃຫ້ຄວາມຄິດສ້າງສັນຊ້າລົງ.

ສຸດທ້າຍ, ຂ້ອຍຕ້ອງການເນັ້ນວ່າ ຄວາມກ້າວໜ້າບາງຢ່າງເກີດຂຶ້ນຈາກການ “ລະເມີດ” ຂອບເຂດເກົ່າ. ຖ້າໃນອະດີດ ພວກເຮົາບອກວ່າ “ການສົ່ງອີເມວແມ່ນລ່ວງລະເມີດຄວາມເປັນສ່ວນຕົວ”, ບາງທີອິນເຕີເນັດກໍຈະບໍ່ມີມື້ນີ້. ດັ່ງນັ້ນ, ການມີຈັນຍາບັນແບບຍືດຍຸ່ນ ແລະ ສອດຄ່ອງກັບສະພາບການ ຈຶ່ງດີກວ່າການບັງຄັບໃຊ້ຢ່າງເຂັ້ມງວດໃນທຸກກໍລະນີ.

ຄຳຖາມແລະຄຳຕອບ

ໃນຂັ້ນຕອນນີ້, ນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສາມຂອງທັງສອງຝ່າຍຈະສະແດງທັກສະໃນການວິເຄາະ ແລະ ການໂຈມຕີຈຸດອ່ອນຂອງຝ່າຍຕໍ່ຕ້ານຜ່ານຄຳຖາມທີ່ເຈາະຈົງ ແລະ ຄຳຕອບທີ່ຊັດເຈນ. ການຖາມ-ຕອບຈະເລີ່ມຈາກຝ່າຍສະໜັບສະໜູນກ່ອນ, ຕາມດ້ວຍຝ່າຍຄ້ານ, ແລະ ສິ້ນສຸດດ້ວຍການສະຫຼຸບສັ້ນໆຈາກນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສາມຂອງແຕ່ລະຝ່າຍ.

ຄຳຖາມຂອງນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສາມຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ

ຄຳຖາມ 1 (ຖາມນັກໂຕ້ວາທີຄົນທຳອິດຂອງຝ່າຍຄ້ານ):
ຖ້າຈັນຍາບັນເປັນສິ່ງທີ່ຂັດຂວາງຄວາມກ້າວໜ້າ, ດັ່ງທີ່ທ່ານກ່າວ, ແລ້ວເຫດໃດທີ່ EU ຈຶ່ງສາມາດອອກ “AI Act” ທີ່ເຂັ້ມງວດດ້ານຈັນຍາບັນ ແຕ່ກໍຍັງສາມາດພັດທະນາເຕັກໂນໂລຊີ AI ທີ່ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ ແລະ ຖືກນຳໃຊ້ໃນດ້ານການແພດ, ການສຶກສາ ແລະ ການປ້ອງກັນຄວາມປອດໄພ? ທ່ານຈະອະທິບາຍຄວາມສຳເລັດນີ້ແນວໃດ?

ຄຳຕອບຂອງຝ່າຍຄ້ານ:
ການທີ່ EU ມີກົດໝາຍກໍບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າມັນດີສຳລັບທຸກປະເທດ. ປະເທດພັດທະນາອາດບໍ່ມີຊັບພະຍາກອນພຽງພໍໃນການປະຕິບັດຕາມມາດຕະຖານດັ່ງກ່າວ, ເຮັດໃຫ້ພວກເຂົາຊ້າກ້າວໄປ. ດັ່ງນັ້ນ, ການບັງຄັບໃຊ້ຈັນຍາບັນໃນທຸກເຕັກໂນໂລຊີອາດເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມບໍ່ເທົ່າທຽມ.

ຄຳຖາມ 2 (ຖາມນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສອງຂອງຝ່າຍຄ້ານ):
ທ່ານກ່າວວ່າ “ຈັນຍາບັນບໍ່ມີມາດຕະຖານດຽວ”, ແຕ່ຈົ່ງອະທິບາຍໃຫ້ຂ້ອຍຟັງວ່າ: ບັນດາປະເທດທົ່ວໂລກຕ່າງກໍເຫັນດີກັນວ່າ “ການລ້າລວງຄວາມເປັນສ່ວນຕົວ”, “ການຄວບຄຸມຂໍ້ມູນສ່ວນຕົວ”, ແລະ “ການລະເມີດສິ່ງແວດລ້ອມ” ແມ່ນຜິດຈັນຍາບັນ. ເຫຼົ່ານີ້ບໍ່ແມ່ນ “ຄຸນຄ່າພື້ນຖານ” ຮ່ວມກັນບໍ? ຖ້າແມ່ນ, ເຫດໃດທີ່ເຮົາຈຶ່ງບໍ່ຄວນສະຫຼັກມັນໃນການພັດທະນາເຕັກໂນໂລຊີ?

ຄຳຕອບຂອງຝ່າຍຄ້ານ:
ແມ່ນແລ້ວ, ພວກເຮົາເຫັນດີກັນດ້ານຫຼັກການ, ແຕ່ການປະຕິບັດຕ່າງກັນ. ຕົວຢ່າງ, ສະຫະລັດອະນຸຍາດໃຫ້ເອກະຊົນເກັບຂໍ້ມູນຜູ້ໃຊ້ງານເພື່ອການໂຄສະນາ, ໃນຂະນະທີ່ສະຫະພັນເອີຣົບຈຳກັດຢ່າງເຂັ້ມງວດ. ດັ່ງນັ້ນ, ການບັງຄັບໃຊ້ຈັນຍາບັນທົ່ວໂລກອາດເປັນການບັງຄັບໃຫ້ປະເທດໜຶ່ງຕ້ອງປ່ຽນວັດທະນະທຳຂອງຕົນ.

ຄຳຖາມ 3 (ຖາມນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສີ່ຂອງຝ່າຍຄ້ານ):
ຖ້າຈັນຍາບັນເຮັດໃຫ້ “ຜູ້ປະດິດສ້າງນ້ອຍໆເສັ້ນໃຈ”, ແລ້ວເຫດໃດທີ່ສະຖາບັນຕ່າງໆເຊັ່ນ MIT ແລະ Stanford ຈຶ່ງມີ “ສູນຄົ້ນຄວ້າດ້ານຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີ” ແລະ ຍັງສາມາດສ້າງນະວັດຕະກຳໃໝ່ໆໄດ້ຢູ່? ຈັນຍາບັນບໍ່ໄດ້ຢຸດການຄິດສ້າງສັນ, ແຕ່ຊ່ວຍໃຫ້ຄິດໃນທິດທາງທີ່ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບບໍ?

ຄຳຕອບຂອງຝ່າຍຄ້ານ:
ສະຖາບັນໃຫຍ່ໆມີຊັບພະຍາກອນພຽງພໍທີ່ຈະມີທີມງານດ້ານຈັນຍາບັນ, ແຕ່ຜູ້ປະດິດສ້າງນ້ອຍໆໃນລາວ ຫຼື ອາຟິກກາ ອາດບໍ່ມີ. ດັ່ງນັ້ນ, ການຕັ້ງຂໍ້ກຳນົດດ້ານຈັນຍາບັນເປັນຂໍ້ບັງຄັບອາດເຮັດໃຫ້ພວກເຂົາຖອນຕົວຈາກການແຂ່ງຂັນ.

ເນື້ອຫາບົດສະຫຼຸບຄຳຖາມແລະຄຳຕອບຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ

ຂ້ອຍຂໍສະຫຼຸບຈາກຄຳຕອບຂອງຝ່າຍຕໍ່ຕ້ານ. ພວກເຂົາຍອມຮັບວ່າຈັນຍາບັນມີຄຸນຄ່າ, ແຕ່ກໍຢ້ານວ່າມັນຈະເປັນຂໍ້ຈຳກັດ. ແຕ່ຄຳຕອບຂອງພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ຕອບຄຳຖາມທີ່ເຈາະຈົງ:
- ຖ້າຈັນຍາບັນຂັດຂວາງຄວາມກ້າວໜ້າ, ເຫດໃດທີ່ປະເທດທີ່ມີມາດຕະຖານດ້ານຈັນຍາບັນສູງຈຶ່ງກ້າວໜ້າກວ່າ?
- ຖ້າຄຸນຄ່າພື້ນຖານຮ່ວມກັນມີຢູ່, ເຫດໃດທີ່ເຮົາຈຶ່ງບໍ່ນຳມານຳໃຊ້?
- ຖ້າຈັນຍາບັນເຮັດໃຫ້ຜູ້ປະດິດສ້າງນ້ອຍໆເສັ້ນໃຈ, ເຫດໃດທີ່ສະຖາບັນໃຫຍ່ໆຈຶ່ງນຳມັນມາເປັນເຄື່ອງມືໃນການສ້າງນະວັດຕະກຳ?

ສະຫຼຸບ: ຈັນຍາບັນບໍ່ແມ່ນສິ່ງທີ່ຂັດຂວາງ, ແຕ່ເປັນເຄື່ອງກັ້ນກັບຄວາມເຫັນແກ່ຕົວ ແລະ ການລ່ວງລະເມີດ. ພວກເຂົາບໍ່ໄດ້ຕອບຄຳຖາມໄດ້ຢ່າງໜັກແໜ້ນ.

ຄຳຖາມຂອງນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສາມຂອງຝ່າຍຄ້ານ

ຄຳຖາມ 1 (ຖາມນັກໂຕ້ວາທີຄົນທຳອິດຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ):
ຖ້າທ່ານຕ້ອງການໃຫ້ “ທຸກເຕັກໂນໂລຊີ” ຖືກສະຫຼັກດ້ວຍຈັນຍາບັນ, ແລ້ວເຫດໃດທີ່ທ່ານຈະບໍ່ເອົາ “ເຄື່ອງຄິດໄລ່” ຫຼື “ໄຟຟ້າ LED” ມາກວດກາຈັນຍາບັນ? ທ່ານຈະກຳນົດເກນໃນການເລືອກວ່າ “ເຕັກໂນໂລຊີໃດຄວນ ແລະ ບໍ່ຄວນ” ຢູ່ໃສ?

ຄຳຕອບຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ:
ຈັນຍາບັນບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າທຸກສິ່ງຕ້ອງຜ່ານການກວດກາຢ່າງເຂັ້ມງວດ. ແຕ່ເຕັກໂນໂລຊີທີ່ມີຜົນກະທົບຕໍ່ມະນຸດ, ສັງຄົມ ແລະ ສິ່ງແວດລ້ອມ – ເຊັ່ນ: AI, ລະບົບຕິດຕາມ, ສື່ສັງຄົມ – ຄວນມີກອບຈັນຍາບັນ. ພວກເຮົາເວົ້າເຖິງ “ທັງໝົດ” ໃນຄວາມໝາຍວ່າ “ທຸກເຕັກໂນໂລຊີທີ່ມີຄວາມສ່ຽງ”.

ຄຳຖາມ 2 (ຖາມນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສອງຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ):
ທ່ານກ່າວວ່າຈັນຍາບັນຊ່ວຍ “ປ້ອງກັນຜົນກະທົບທາງລົບ”, ແຕ່ເບິ່ງຕົວຢ່າງ: ການພັດທະນາອີເມວໃນຊ່ວງຕົ້ນໆ ໄດ້ລະເມີດຈັນຍາບັນຂອງການສື່ສານແບບສ່ວນຕົວ, ແຕ່ມັນກໍກາຍເປັນເຄື່ອງມືທີ່ປ່ຽນແປງໂລກ. ເຫດໃດທີ່ເຮົາຈຶ່ງບໍ່ຄວນອະນຸຍາດໃຫ້ “ລະເມີດຈັນຍາບັນເພື່ອຄວາມກ້າວໜ້າ” ໃນບາງກໍລະນີ?

ຄຳຕອບຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ:
ອີເມວບໍ່ໄດ້ລະເມີດຈັນຍາບັນ, ແຕ່ເປັນການປ່ຽນແປງວິທີການສື່ສານ. ຈັນຍາບັນບໍ່ໄດ້ຢຸດການປ່ຽນແປງ, ແຕ່ກຳນົດຂອບເຂດໃນການບໍ່ໃຫ້ເກີດການລ່ວງລະເມີດ. ຖ້າອີເມວຖືກນຳໃຊ້ເພື່ອສະກັດກັ້ນຂໍ້ມູນ ຫຼື ຕິດຕາມຜູ້ໃຊ້ງານໂດຍບໍ່ຮູ້ຕົວ, ນັ້ນຈຶ່ງເປັນການລະເມີດຈັນຍາບັນ.

ຄຳຖາມ 3 (ຖາມນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສີ່ຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ):
ຖ້າຈັນຍາບັນເຮັດໃຫ້ “ຜູ້ປະດິດສ້າງນ້ອຍໆເສັ້ນໃຈ”, ແລ້ວເຫດໃດທີ່ສະຖາບັນຕ່າງໆເຊັ່ນ MIT ແລະ Stanford ຈຶ່ງມີ “ສູນຄົ້ນຄວ້າດ້ານຈັນຍາບັນເທັກໂນໂລຊີ” ແລະ ຍັງສາມາດສ້າງນະວັດຕະກຳໃໝ່ໆໄດ້ຢູ່? ຈັນຍາບັນບໍ່ໄດ້ຢຸດການຄິດສ້າງສັນ, ແຕ່ຊ່ວຍໃຫ້ຄິດໃນທິດທາງທີ່ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບບໍ?

ເນື້ອຫາບົດສະຫຼຸບຄຳຖາມແລະຄຳຕອບຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ

ຄຳຖາມຂອງນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສາມຂອງຝ່າຍຄ້ານ

ຄຳຖາມ 3 (ຖາມນັກໂຕ້ວາທີຄົນທີສີ່ຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ):
ຖ້າຈັນຍາບັນເປັນສິ່ງຈຳເປັນ, ແລ້ວເຫດໃດທີ່ບັນດາບໍລິສັດໃຫຍ່ໆເຊັ່ນ Facebook ແລະ Google ຈຶ່ງຍັງສາມາດລ່ວງລະເມີດຈັນຍາບັນໄດ້ເລື້ອຍໆ ເຖິງແມ່ນຈະມີ “ນະໂຍບາຍຈັນຍາບັນ”? ບໍ່ແມ່ນວ່າຈັນຍາບັນພຽງແຕ່ເປັນ “ສະແດງອອກ” ໂດຍບໍ່ມີການບັງຄັບໃຊ້ຈິງຈັງບໍ?

ຄຳຕອບຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ:
ຂໍ້ຜິດພາດຂອງບັນດາບໍລິສັດບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າຈັນຍາບັນບໍ່ມີຄຸນຄ່າ, ແຕ່ເປັນການບົກຜ່ອງດ້ານການກວດກາ ແລະ ການບັງຄັບໃຊ້. ພວກເຮົາບໍ່ໄດ້ເວົ້າເຖິງ “ຄຳຖະແຫຼງການ”, ແຕ່ເວົ້າເຖິງ “ກົນໄກການກວດກາ”, “ການມີສ່ວນຮ່ວມຂອງຊຸມຊົນ”, ແລະ “ກົດໝາຍທີ່ເຂັ້ມງວດ”. ຈັນຍາບັນຕ້ອງມີ “ຟັນ” ເພື່ອໃຫ້ມີປະສິດທິຜົນ.

ເນື້ອຫາບົດສະຫຼຸບຄຳຖາມແລະຄຳຕອບຂອງຝ່າຍຄ້ານ

ຂ້ອຍຂໍສະຫຼຸບຈາກຄຳຕອບຂອງຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ. ພວກເຂົາຍອມຮັບວ່າ:
- ບໍ່ແມ່ນທຸກເຕັກໂນໂລຊີທີ່ຕ້ອງການການກວດກາຈັນຍາບັນຢ່າງເຂັ້ມງວດ.
- ຈັນຍາບັນບໍ່ໄດ້ຢຸດການປ່ຽນແປງ, ແຕ່ຄວບຄຸມການລ່ວງລະເມີດ.
- ຈັນຍາບັນຕ້ອງມີກົນໄກບັງຄັບໃຊ້, ບໍ່ແມ່ນພຽງຄຳຖະແຫຼງການ.

ນັ້ນໝາຍຄວາມວ່າ ພວກເຂົາກໍບໍ່ໄດ້ຕ້ອງການ “ການສະຫຼັກທຸກຢ່າງ”, ແຕ່ຕ້ອງການ “ການຄຸ້ມຄອງຢ່າງມີເຫດຜົນ”. ດັ່ງນັ້ນ, ຄຳກ່າວ “ຄວນຖືກສະຫຼັກໃນການພັດທະນາທັງໝົດ” ຈຶ່ງເກີນຄວາມຈຳເປັນ. ພວກເຂົາກໍຍອມຮັບວ່າຕ້ອງມີ “ຍືດຍຸ່ນ” ແລະ “ການປະເມີນຄວາມສ່ຽງ”. ສະຫຼຸບ: ພວກເຂົາກໍບໍ່ໄດ້ຢືນຢັນຄຳກ່າວຂອງຕົນຢ່າງເຕັມທີ່.

ການໂຕ້ວາທີເສລີ

(ເລີ່ມຕົ້ນຈາກຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ)

ນັກໂຕ້ວາທີ 1 – ຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ:
ຂ້ອຍຢາກຖາມຝ່າຍຄ້ານສິ່ງໜຶ່ງ: ຖ້າບໍ່ມີຈັນຍາບັນ, ແລ້ວໃຜຈະປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ບໍລິສັດໃດໜຶ່ງໃຊ້ AI ເພື່ອຕິດຕາມຄົນທຸກຄົນໃນເມືອງໂດຍບໍ່ຕ້ອງການອະນຸຍາດ? ຖ້າບໍ່ມີຈັນຍາບັນ, ແລ້ວໃຜຈະຢຸດບໍ່ໃຫ້ເທັກໂນໂລຊີຖືກໃຊ້ເພື່ອປັບປຸງອາວຸດອັນຕະລາຍ? ຂ້ອຍບໍ່ໄດ້ເວົ້າເຖິງເທັກໂນໂລຊີທຸກຢ່າງຕ້ອງມີກົດເຂັ້ມງວດ, ແຕ່ຂ້ອຍເວົ້າເຖິງວ່າ “ທັງໝົດ” ຕ້ອງມີການຄິດໄລ່ຈັນຍາບັນໃນຂັ້ນຕອນການພັດທະນາ. ມັນຄືການກຳນົດເຂດປອດໄພ, ເຊັ່ນດຽວກັນກັບການກໍ່ສ້າງເຮືອນທີ່ຕ້ອງມີກົດລະບຽບຄວບຄຸມເພື່ອຄວາມປອດໄພ.

ນັກໂຕ້ວາທີ 2 – ຝ່າຍຄ້ານ:
ຂໍຕອບໂດຍກົງ: ການມີຈັນຍາບັນແມ່ນດີ, ແຕ່ບໍ່ແມ່ນທຸກສິ່ງທຸກຢ່າງຕ້ອງຖືກກວດກາຈັນຍາບັນ. ພວກເຮົາຕ້ອງບໍ່ລືມວ່າ ຄວາມກ້າວໜ້າຂອງມະນຸດສ່ວນໃຫຍ່ມາຈາກການລະເມີດຂອບເຂດ. ອີເມວ, ໂທລະສັບ, ອິນເຕີເນັດ – ທຸກຢ່າງນີ້ເຄີຍຖືກເບິ່ງວ່າ “ອັນຕະລາຍ” ແລະ “ບໍ່ມີຈັນຍາບັນ”. ຖ້າພວກເຮົາກຳນົດຈັນຍາບັນໄວ້ກ່ອນ, ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ອາດຈະບໍ່ມີມື້ນີ້! ດັ່ງນັ້ນ, ການບັງຄັບໃຊ້ຈັນຍາບັນໃນທຸກເຕັກໂນໂລຊີຄືການຖອດກ້ານໄຟອອກຈາກເຄື່ອງຈັກຂອງຄວາມຄິດສ້າງສັນ.

ນັກໂຕ້ວາທີ 3 – ຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ:
ຂ້ອຍຍອມຮັບວ່າຄວາມກ້າວໜ້າມາຈາກການທ້າທາຍຂອບເຂດ, ແຕ່ຂ້ອຍບໍ່ຍອມຮັບວ່າມັນຄວນເກີດຂຶ້ນໂດຍບໍ່ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ. ພວກເຮົາບໍ່ໄດ້ຂ້າມຖະໜົນໂດຍບໍ່ເບິ່ງລົດ – ເຮົາມີສັນຍານແລະກົດໝາຍ. ນັ້ນບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າເຮົາຂີ້ກົວ, ແຕ່ມັນໝາຍວ່າເຮົາມີສະຕິ. ເຊັ່ນດຽວກັນ, ການມີຈັນຍາບັນໃນການພັດທະນາເທັກໂນໂລຊີບໍ່ໄດ້ຢຸດການຄິດສ້າງສັນ, ແຕ່ຊ່ວຍໃຫ້ຄວາມຄິດສ້າງສັນນັ້ນເດີນໄປໃນທາງທີ່ປອດໄພ ແລະ ເປັນປະໂຫຍດຕໍ່ທຸກຄົນ. ສິ່ງທີ່ຂ້ອຍຢາກ: ຖ້າພວກເຮົາບໍ່ກຳນົດຈັນຍາບັນຕັ້ງແຕ່ຕົ້ນ, ພວກເຮົາອາດຈະຕ້ອງມາຮ້ອງຂໍຄວາມຍຸດຕິທຳໃນເວລາທີ່ມັນຊ້າເກີນໄປ.

ນັກໂຕ້ວາທີ 4 – ຝ່າຍຄ້ານ:
ຂ້ອຍຢາກຖາມ: ຖ້າບໍ່ມີຈັນຍາບັນ, ແລ້ວໃຜຈະປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ບໍລິສັດໃດໜຶ່ງໃຊ້ AI ເພື່ອຕິດຕາມຄົນທຸກຄົນໃນເມືອງໂດຍບໍ່ຕ້ອງການອະນຸຍາດ? ຖ້າບໍ່ມີຈັນຍາບັນ, ແລ້ວໃຜຈະຢຸດບໍ່ໃຫ້ເທັກໂນໂລຊີຖືກໃຊ້ເພື່ອປັບປຸງອາວຸດອັນຕະລາຍ? ຂ້ອຍບໍ່ໄດ້ເວົ້າເຖິງເທັກໂນໂລຊີທຸກຢ່າງຕ້ອງມີກົດເຂັ້ມງວດ, ແຕ່ຂ້ອຍເວົ້າເຖິງວ່າ “ທັງໝົດ” ຕ້ອງມີການຄິດໄລ່ຈັນຍາບັນໃນຂັ້ນຕອນການພັດທະນາ. ມັນຄືການກຳນົດເຂດປອດໄພ, ເຊັ່ນດຽວກັນກັບການກໍ່ສ້າງເຮືອນທີ່ຕ້ອງມີກົດລະບຽບຄວບຄຸມເພື່ອຄວາມປອດໄພ.

ນັກໂຕ້ວາທີ 4 – ່າຍຄ້ານ:
ຂ້ອຍຢາກຖາມ: ຖ້າບໍ່ມີຈັນຍາບັນ, ແລ້ວໃຜຈະປ້ອງກັນບໍ່ໃຫ້ບໍລິສັດໃດໜຶ່ງໃຊ້ AI ເພື່ອຕິດຕາມຄົນທຸກຄົນໃນເມືອງໂດຍບໍ່ຕ້ອງການອະນຸຍາດ? ຖ້າບໍ່ມີຈັນຍາບັນ, ແລ້ວໃຜຈະຢຸດບໍ່ໃຫ້ເທັກໂນໂລຊີຖືກໃຊ້ເພື່ອປັບປຸງອາວຸດອັນຕະລາຍ? ຂ້ອຍບໍ່ໄດ້ເວົ້າເຖິງເທັກໂນໂລຊີທຸກຢ່າງຕ້ອງມີກົດເຂັ້ມງວດ, ແຕ່ຂ້ອຍເວົ້າເຖິງວ່າ “ທັງໝົດ” ຕ້ອງມີການຄິດໄລ່ຈັນຍາບັນໃນຂັ້ນຕອນການພັດທະນາ. ມັນຄືການກຳນົດເຂດປອດໄພ, ເຊັ່ນດຽວກັນກັບການກໍ່ສ້າງເຮືອນທີ່ຕ້ອງມີກົດລະບຽບຄວບຄຸມເພື່ອຄວາມປອດໄພ.

ນັກໂຕ້ວາທີ 3 – ຝ່າຍສະໜັບສະໜູນ:
ຂ້ອຍຍອມຮັບວ່າຄວາມກ້າວໜ້າມາຈາກການທ້າທາຍຂອບເຂດ, ແຕ່ຂ້ອຍບໍ່ຍອມຮັບວ່າມັນຄວນເກີດຂຶ້ນໂດຍບໍ່ມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ. ພວກເຮົາບໍ່ໄດ້ຂ້າມຖະໜົງໂດຍບໍ່ເບິ່ງລົດ – ເຮົາມີສັນຍານແລະກົດໝາຍ. ນັ້ນບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າເຮົາຂີ້ກົວ, ແຕ່ມັນໝາຍວ່າເຮົາມີສະຕິ. ເຊັ່ນດຽວກັນ, ການມີຈັນຍາບັນໃນການພັດທະນາເທັກໂນໂລຊີບໍ່ໄດ້ຢຸດການຄິດສ້າງສັນ, ແຕ່ຊ່ວຍໃຫ້ຄວາມຄິດສ້າງສັນນັ້ນເດີນໄປໃນທາງທີ່ປອດໄພ ແລະ ເປັນປະໂຫຍດຕໍ່ທຸກຄົນ. ສິ່ງທີ່ຂ້ອຍຢາກ: ຖ້າພວກເຮົາບໍ່ກຳນົດຈັນຍາບັນຕັ້ງແຕ່ຕົ້ນ, ພວກເຮົາອາດຈະຕ້ອງມາຮ້ອງຂໍຄວາມຍຸດຕິທຳໃນເວລາທີ່ມັນຊ້າເກີນໄປ.