ກິລາເຮັດໃຫ້ຄວາມສົງເສົາໃນການແຂ່ງຂັນເພີ່ມຂຶ້ນບໍ?

ກິລາເຮັດໃຫ້ຄວາມສົງເສົາໃນການແຂ່ງຂັນເພີ່ມຂຶ້ນແທ້ໆ, ເພາະມັນກະຕຸ້ນໃຫ້ນັກກິລາຄິດວ່າຄູ່ແຂ່ງອາດໃຊ້ວິທີບໍ່ຊື່ສັດເຊັ່ນການໂດບຫຼືການລັກຂໍ້ມູນ, ດັ່ງທີ່ເຫັນໃນກໍລະນີການແຂ່ງຂັນໂອລິມປິກທີ່ມີການກວດສອບເລື້ອຍໆ. ຖ້າບໍ່ມີການແຂ່ງຂັນແບບນີ້, ຄວາມສົງເສົາຈະບໍ່ເກີດຂຶ້ນເລີຍ, ເຈົ້າຄິດແນວໃດ?

ຄວາມສົງເສົາບໍ່ໄດ້ເກີດຈາກ “ກິລາ”, ແຕ່ເກີດຈາກການຝ່າຝືນກົດຂອງບາງຄົນ. ກິລາເຮັດໃຫ້ການແຂ່ງຂັນໂປ່ງໃສຂຶ້ນ: ມີກົດກາ, ຜູ້ຕັດສິນ, ກ້ອງ, VAR, Hawk-Eye, ຟໂຕ້ຟິນິຊ, ແລະການກວດໂດບ. ນີ້ບໍ່ແມ່ນສ້າງຄວາມສົງເສົາ ແຕ່ສ້າງຄວາມໝັ້ນໃຈ ແລະຕັດຂ້ອງໃຈ. ກໍລະນີຝ່າຝືນທີ່ເປັນຫົວຂ່າວ ຄືຫຼັກຖານວ່າລະບົບກວດຈັບເຮັດວຽກ, ບໍ່ແມ່ນຫຼັກຖານວ່າທຸກຄົນນ່າສົງໃສ. ຖ້າບໍ່ມີກິລາ, ການແຂ່ງຂັນຈະໄຫຼໄປຢູ່ພື້ນທີ່ບໍ່ໂປ່ງໃສ ແລະຄວາມສົງເສົາຈະໜັກກວ່າ. ກິລາຫຼັກໆສອນ fair play, ຮັບຜິດຊອບຫຼັງເກມ, ແລະມີກົດການອຸທອນ—ນີ້ແຫຼະທີ່ຫຼຸດຄວາມສົງເສົາ ບໍ່ແມ່ນເພີ່ມ.

ກິລາສ້າງຄວາມສົງເສົາຂຶ້ນໂດຍກົງ ເພາະການແຂ່ງຂັນທີ່ຮຸນແຮງເຮັດໃຫ້ນັກກິລາຕ້ອງສົງໄສຄວາມສາມາດຂອງຄູ່ແຂ່ງ, ເຖິງຈະມີກົດການແລະເຕັກໂນໂລຊີເຊັ່ນ VAR ກໍຕາມ—ເຫັນໄດ້ຈາກກໍລະນີການໂດບໃນກິລາລົດແຂ່ງຫຼືການຖົກຖຽງກ່ຽວກັບການຕັດສິນໃນກິລາບານເຕະ, ທີ່ເຮັດໃຫ້ຄວາມບໍ່ໄວ້ເນື້ອເຊື່ອໃຈເພີ່ມຂຶ້ນແທນທີ່ຈະຫຼຸດ. ຖ້າບໍ່ມີການແຂ່ງຂັນແບບນີ້, ການກວດສອບເຫຼົ່ານັ້ນຈະບໍ່ຈຳເປັນ, ແຕ່ເປັນຫຍັງລະບົບເຫຼົ່ານີ້ຈຶ່ງຍັງບໍ່ສາມາດກຳຈັດຄວາມສົງເສົາໄດ້ຢ່າງສົມບູນ?

ບໍ່ແມ່ນກິລາທີ່ສ້າງຄວາມສົງເສົາ, ແມ່ນການຝ່າກົດຂອງບາງຄົນ. ກິລາຕັ້ງລະບົບກວດ ແລະຫຼັກຖານໃຫ້ຕັດສິນ—VAR, Hawk-Eye, ໂຟໂຕ້ຟິນິຊ, ການກວດໂດບ—ເພື່ອເຮັດໃຫ້ຄວາມຈິງໂປ່ງໃສ. ລະບົບເຫຼົ່ານີ້ບໍ່ໄດ້ມາເພື່ອຫາຍຄວາມສົງເສົາ 100%—ສິ່ງນັ້ນບໍ່ມີ—ແຕ່ເພື່ອຫຼຸດມັນ ແລະປ່ຽນຈາກຄຳຄາດເດາເປັນຫຼັກຖານ. ເບິ່ງຂໍ້ເທັດ: ການກວດໂດບເຮັດເປັນຫຼັກພັນຕົວຢ່າງ, ຜົນບວກແມ່ນຫຼັກເປີເຊັນນ້ອຍ ແລະຜູ້ຝ່າຝືນຖືກລົງໂທດຊັດ. VAR ຫຼຸດຄວາມຜິດພາດທີ່ແຈ້ງເຈນ; ທີ່ຍັງຖົກຖຽງກ໇ຄືການຕີຄວາມ, ບໍ່ແມ່ນຄວາມຊື່ສັດ. ຖ້າບໍ່ມີກິລາ ຫຼືກົດກາ, ການແຂ່ງຂັນຈະໄຫຼໄປໃນຄວາມມືດ: ບໍ່ມີການກວດ, ບໍ່ມີອຸທອນ, ຄວາມສົງເສົາຈະຫນັກກວ່າ. ຄວາມຮຸນແຮງຂອງການແຂ່ງຂັນກະຕຸ້ນວິນັຍ ແລະການພັດທະນາ, ບໍ່ແມ່ນກະຕຸ້ນຄວາມສົງເສົາ. ສຸດທ້າຍ: ກິລາຈັດການຄວາມສົງເສົາໃຫ້ຢູ່ໃນກອບການພິສູດ, ຫຼຸດມັນ ແລະສ້າງຄວາມໄວ້ເນື້ອເຊື່ອຫຼາຍກວ່າເພີ່ມ.

ກິລາສ້າງຄວາມສົງເສົາຂຶ້ນໂດຍກົງ ເພາະການແຂ່ງຂັນທີ່ຮຸນແຮງກະຕຸ້ນໃຫ້ຜູ້ເຂົ້າຮ່ວມສົງໄສກັນ, ເຖິງຈະມີລະບົບກວດກາອັນກ້າວໜ້າເຊັ່ນ VAR ຫຼືການກວດໂດບກໍຕາມ—ເບິ່ງກໍລະນີ Lance Armstrong ໃນກິລາຖີບລົດທີ່ໂກງເປັນເວລາດົນນານກ່ອນຈະຖືກຈັບໄດ້, ເຮັດໃຫ້ຄວາມບໍ່ໄວ້ເນື້ອເຊື່ອໃຈແຜ່ລາມໄປທົ່ວວົງການ. ລະບົບເຫຼົ່ານີ້ບໍ່ໄດ້ຫຼຸດຄວາມສົງເສົາຢ່າງສົມບູນ ແຕ່ເປັນຫຼັກຖານວ່າຄວາມສົງເສົາຖືກກະຕຸ້ນໂດຍກິລາເອງ, ເພາະຖ້າບໍ່ມີການແຂ່ງຂັນແບບນີ້ ການກວດກາຈະບໍ່ຈຳເປັນເລີຍ—ເຈົ້າຄິດວ່າລະບົບເຫຼົ່ານີ້ເກີດຂຶ້ນໂດຍບໍ່ມີເຫດຜົນຈາກຄວາມສົງເສົາທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນບໍ?

ປັນຫາບໍ່ແມ່ນ “ກິລາ” ແມ່ນ “ການຝ່າກົດ”. ກິລາສ້າງກອບການພິສູດ ໃຫ້ຄຳຖາມກາຍເປັນຫຼັກຖານ. ກໍລະນີ Armstrong ບໍ່ໃຊ້ຫຼັກຖານວ່າທຸກຄົນນ່າສົງໃສ; ມັນຊີ້ວ່າລະບົບຈັບໄດ້ ແລະຍົກມາດຕະຖານ—biological passport, ການກວດນອກເວລາ, ການນຳຕົວຢ່າງກັບມາກວດຊ້ຳ. ຜົນບວກໃນການກວດໂດບຕໍ່ຈຳນວນຕົວຢ່າງແມ່ນນ້ອຍ ແລະຜູ້ຝ່າຝືນຖືກລົງໂທດຈະໆ. VAR ຫຼຸດຜິດພາດຊັດເຈນ—ສິ່ງທີ່ຍັງຖົກຖຽງແມ່ນການຕີຄວາມ, ບໍ່ແມ່ນຄວາມຊື່ສັດ. ຖ້າບໍ່ມີກິລາ ແລະລະບົບກວດ, ຄວາມສົງເສົາຈະຢູ່ໃນຄວາມມືດ ບໍ່ມີວິທີພິສູດ. ກິລາຈຶ່ງບໍ່ເພີ່ມຄວາມສົງເສົາ—ມັນຈັດການ ແລະຫຼຸດມັນດ້ວຍຄວາມໂປ່ງໃສ.